پایگاه الاعتصام

ولتکن منکم امه یدعون الی الخیر و یامرون بالمعروف و ینهون عن المنکر واولئک هم المفلحون              ال عمران ۱۰۴

و باید از میان شما، گروهى، [مردم را] به نیکى دعوت کنند و به کار شایسته وادارند و از زشتى بازدارند، و آنان همان رستگارانند.

حضرت امیرالمؤمنین ۷روزی خطبه­ای خواند و پس از آنکه حمد و ثنای الهی بجای آورد، فرمود:

امّت­هایی که پیش از شما بودند، همین که آلوده به گناهان شدند و علماء و پیشوایان دینی آنان را از این گناهان ومفاسد بازنداشتند، آنان هم به گناهان خویش افزودند و گرفتاریهای عظیم پیدا کردند؛ پس شما امر به معروف ونهی از منکر کنید، و بدانید که عمل به این دو وظیفه بزرگ نه اجل کسی را نزدیک می کند و نه روزی کسی را از

بین می­برد.

و نیز رسول اکرم ۶فرمود:

همیشه امّت من در خیر و خوشبختی بسر خواهند برد مادامی که به کارهای نیک فرمان دهند و از کارهای ناروا جلوگیری نمایند و در نیکوکاری همکاری کنند؛ وقتی این مراقبت و نظارت همگانی از بین رفت، برکت از آنان سلب می­شود و گروهی از اشرار و بد­اندیشان بر آنان مسلط می­شوند، آنگاه در زمین و آسمان دادرس و یاوری پیدا نمی­کنند.

۱ـ امر به معروف و نهی از منکر واجب کفایی هستند، بدین معنی که ابتدا بر همه واجب است که به نوبه خود مردم را به کار نیک وادار کنند و از کار زشت جلوگیری نمایند، اما همین که گروهی چنین کردند و مؤثر افتادند، دیگر تکلیف از دیگران ساقط است.

۲ـ اگر بپا داشتن واجبی یا از بین بردن منکری متوقف بر اقدام دسته جمعی باشد، چنانچه بعضی مردم اقدام کنند، تکلیف ساقط نشده و لازم است که دیگران هم بپیوندند تا عدّه کافی فراهم شود.

۳ـ کسی که امر به معروف و نهی از منکر می­کند، باید خود کارهای نیک یا ناروا را بشناسد و آشنا به آن وظائف باشد تا دیگران را گمراه نکند.

۴ـ کسی که می­خواهد امر به معروف و نهی از منکر کند، باید احتمال بدهد که اثر می­کند و اگر می­داند یا اطمینان دارد که اثر ندارد، واجب نیست.

۵ ـ این وظیفه در صورتی لازم است که شخص مرتکب گناه آن عمل را تکرار کند؛ و اگر معلوم شود که خود او از کار زشت خویش دست کشیده است، نهی لازم نیست.

۶ ـ اگر معلوم شد یا شخص احتمال قوی داد که امر به معروف و نهی از منکر باعث ضرر شدید جانی یا آبرویی و یا مالی بر او یا خویشان و آشنایانش می­شود، تکلیف برداشته است؛ جز اینکه معروف یا منکر از اموری باشد که خدا بدان اهمّیت داده است، مانند از دست رفتن جان عده­ای از مسلمانان یا هتک ناموسشان یا از بین رفتن آثار اسلام یا محو منطق اسلامی بطوری­که باعث گمراهی مسلمانان شود یا از بین بردن شعائر اسلام مثل سوختن یا محو خانه خدا در این صورت نمی‌توان وظیفه را ترک کرد؛ و باید مقایسه اهمّیت قضیه را کرد که آیا ضررها و خطرها سنگین­تر است یا آنچه نسبت بدان امر و نهی کرده است.

۷ـ اگر بدعتی در اسلام گزارده شود و سکوت پیشوایان مذهبی موجب هتک اسلام و سستی اعتقاد مسلمانان گردد،

واجب است بر آنان به هر وسیله که ممکن است نهی از منکر کنند، خواه مؤثر باشد یا نه.

۸ ـ امر به معروف و نهی از منکر چند مرتبه دارد:

قلبی، زبانی و عملی، که به ترتیب باید اِعمال شوند، بطوری که اگر مرتبه پیش برای وادار کردن و جلوگیری کافی باشد، از مرتبه بعد استفاده نکند.

۹ـ اظهار ناراحتی قلبی در مقابل منکر مانند روتُرش کردن، رو گرداندن، دوری کردن، ترک رفت­وآمد و مانند اینها است، بطوری­که به طرف بفهماند که از کار بد او ناراضی است و از او می­خواهد که آن را ترک کند.

۱۰ـ راضی بودن به ارتکاب گناه حرام است.

۱۱ـ اگر اظهار نارضایی قلبی کافی نباشد، باید بزبان بگوید و اگر احتمال می­دهد که با زبان نرم بهتر نتیجه می­گیرد، نباید تندی کند؛ و اگر با تندی و تهدید کار از پیش می‌رود، لازم است بدین ترتیب جلو کارهای ناروا را بگیرد.

۱۲ـ در امر به معروف و نهی از منکر کردن باید مواظب باشد که خود مرتکب خلافی نشود  مانند ناسزا، دروغ، توهین و … مگر آنکه آن گناه و مفسده بقدری عظیم باشد که خواست خداوند جلوگیری کردن از آن باشد به­هر ترتیب که بشود از آن جلوگیری کرد.

۱۳ـ اگر معلوم شد که با نارضایی قلبی و با تذکر زبانی کار از پیش نمی‌رود، باید عملاً جلوگیری کند؛ نحوه اقدام و عمل بسته به اهمّیت موضوع و مقدار تأثیر است.

۱۴ـ سزاوار است که شخص در امر و نهی خود مانند طبیب مهربان و پدر رئوفی باشد، رعایت مصلحت طرف را بکند و کارش برای خدا و خالی از هوای نفس باشد و با خودخواهی و خودستایی همراه نباشد.

مهمترین نوع امر و نهی آنست که شخص خود عملاً به فضایل آراسته و از بدیها پیراسته باشد تا رفتار و اخلاق او

 بهترین سرمشق برای دیگران باشد.

و قاتلوا فی سبیل الله الذین یقاتلونکم ولا تعتدوا ان الله لا یحب المعتدین           سوره بقره ۱۹۰

و در راه خدا، با کسانى که با شما مى‏جنگند، بجنگید، و [لى‏] از اندازه درنگذرید، زیرا خداوند تجاوزکاران را دوست نمى‏دارد .

۱ـ اگر دشمنی به سرزمینهای اسلامی حمله کند بطوری­که خطرش اساس اسلام و یا سرزمین و جامعه اسلامی را تهدید نماید، واجب است بر مسلمانان به هر وسیله که ممکن باشد دفاع کنند، ولو به فداکاری جانی و مالی برسد.

۲ـ وجوب دفاع مشروط به حضور امام۷ و اجازه وی یا نائبش نیست.

۳ـ قراردادهای مالی و بازرگانی اگر باعث سلطه اجانب به هر ترتیب گردند، حرام هستند و باید مسلمانان از آن جلوگیری کنند.

۴ـ اگر یکی از کشورهای اسلامی در خطر حمله دشمن قرار گیرد، بر دیگر کشورهای مسلمان نیز واجب است از آن حمایت کنند.

۵ ـ اگر کسی به جان شخص یا یکی از بستگانش هجوم بُرد یا قصد تجاوز به خانه و یا ناموس او را داشته باشد، بر آن شخص واجب است که دفاع کند و جایز نیست که تسلیم شود و تن به ظلم بدهد.

مدتی پیش زنی به پلیس مراجعه کرده و با طرح شکایتی مدعی ‌شده که زن همسایه به‌همراه همسر صیغه‌ای‌اش به منزلش مراجعه و پس از دادن آبمیوه مسموم، وی را بیهوش کرده و طلاهایش را به ارزش ۲۵ میلیون ریال به سرقت برده و از محل متواری شده‌ است.

تهران امروز: رئیس پلیس آگاهی استان خراسان رضوی از شناسایی و دستگیری زن و مردی که اقدام به سرقت طلا و جواهرت کودکان در شهر مشهد کرده‌ بودند، خبرداد.

سرهنگ بیدمشکی با اعلام این خبر افزود: مدتی پیش زنی به پلیس مراجعه کرده و با طرح شکایتی مدعی ‌شده که زن همسایه به‌همراه همسر صیغه‌ای‌اش به منزلش مراجعه و پس از دادن آبمیوه مسموم، وی را بیهوش کرده و طلاهایش را به ارزش ۲۵ میلیون ریال به سرقت برده و از محل متواری شده‌ است.

رئیس پلیس آگاهی استان خراسان رضوی ادامه داد: با دریافت این خبر، تحقیقات پلیس برای دستگیری سارقان آغاز شد و کارآگاهان در گام اول با انجام تحقیقات اولیه و بررسی شیوه و شگرد سارقان متوجه حرفه‌ای بودن آنان شدند که با انجام چهره‌نگاری به کمک مالباخته تصاویر فرضی متهمان ترسیم شد.

بیدمشکی خاطرنشان کرد: پس از چهره‌نگاری از سارقان مشخص شد آنان همان سارقان طلاجات کودکان بوده که تحت تعقیب پلیس قرار دارند که با راهنمایی مالباخته و اقدامات اطلاعاتی کارآگاهان، محل اختفای سارقان شناسایی و در عملیاتی ضربتی هر دو سارق دستگیر و برای تحقیقات بیشتر به پلیس آگاهی منتقل شدند.

بیدمشکی ادامه داد: در بازجویی‌های اولیه زن و مرد دستگیر شده ابتدا منکر ارتکاب هرگونه سرقتی شدند اما پس از مواجهه حضوری با دختر بچه‌ها و زن مالباخته و شناسایی توسط آنان راهی جز بیان حقیقت نداشته و به ده‌ها فقره سرقت طلاجات از کودکان اعتراف و اظهار داشتند طلاجات مسروقه را به طلافروشی برده و با سوءاستفاده از اعتماد طلافروش، آنها را به فروش رسانده‌اند.

به گفته رئیس پلیس آگاهی استان خراسان رضوی، پس از اخذ اعترافات و تکمیل پرونده، متهمان با صدور قرار قانونی روانه زندان شدند.